TEK VE ÇİFT KANALLI SİSTEM

HAVALANDIRMA Leave a comment

HAVALANDIRMAYA GİRİŞ

 

AMAÇ
Havalandırmanın önemini ve ilgili yönetmeliklerini tanıyabilme, temel
tiplerini ve uygulama alanlarını listeleyebilme.

1. HAVALANDIRMAYA GİRİŞ

1.1. Giriş
Kapalı mekanlarda çok sayıda insanın bulunuşu, endüstriyel
ortamlarda ise bazı uygulamalar yüzünden kirlenen hava sürekli veya geçici
olarak yenilenmek zorundadır. Gerekli sistemler mahalin havasının hem
sıcaklık, hem izafi nemini bütün bir yıl boyunca, dış hava şartlarından
bağımsız bir değerde sabit tutmasını amaçlar.

Havalandırma sistemlerinin temel unsurları şunlardır;
a. Sıcaklık
b. Hava hızı
c. Hava temizliği
İnsan içinde bulunduğu ortam havasına ısı, karbondioksit gazı, su
buharı ve hoş olmayan kokular bırakır. Çok sayıda insanın aynı ortamlarda
bulunuşu sırasında havanın gaz ve duman halindeki kirlilikler bakımından
zenginleşmesini önlemek için bu mahali havalandırmak başka bir ifade ile
bu mahale yeterli miktarda taze hava gönderilmesi gerekir. Endüstriyel
ortamlarda ise imalatın kaliteli olabilmesi ve ortamlarda rahat bir şekilde
çalışabilmek için havalandırma gereklidir.

Havalandırma sistemlerinin düzgün bir şekilde çalışabilmesi bazı temel
koşullara bağlıdır.
Bu koşullar;
1. Ortama gerekli taze hava girişinin mutlaka yapılması,
2. Ortamda rahatsızlık yaratacak hava akımının (ceryanın) olmaması,
3. Havalandırma sisteminin mahal havasını üniform bir şekilde dağıtıp
toplaması
4. Vantilatörlü tesislerde sessiz bir çalışmanın sağlanması gibi
hususlardır.

1.2. Havalandırmaya Olan İhtiyaç, İlgili Yönetmelikler ve Standartlar
Havalandırma;
1. Canlıların bulundukları ortamlarda, solunum yapmaları, terlemeleri,
ısı yaymaları, sigara içmeleri, koku yaymaları gibi nedenlerden
dolayı
2. İşletmelerde, üretim esnasından satış işlemine kadar ortaya çıkan
zararlı tozların, gazların ve kokuların giderilmesi için
3. Depolarda gıda maddelerinin veya koku yayan diğer malzemelerin
yaydıkları koku nedeniyle ve bozulmalarını önlemek için gereklidir.
3194 sayılı imar kanunu, evlerin yeterli aydınlıkta ve havalandırılabilir
olmasını şart koşmaktadır. Günümüzde inşa edilen binaların sızdırmaz

olması, pencere ve kapılardan sızıntının çok az olması, mahallerde oksijen
yetersizliğine sebep olmaktadır.
Yapılan araştırmalarda halka açık binaların %30’unda iç hava
kirliliği tespit edilmiştir. Bu yüzden iç hava kalitesi oldukça önemlidir. İç
mekanlardaki hava kirliliğinin %52’si havalandırmanın yetersiz olmasından
kaynaklanmaktadır.

1.3. Havalandırma Yöntemleri

Hava hareketini sağlayan kuvvetlere göre üçe ayrılır:
1. Doğal havalandırma: Havanın hareketi ve dolayısıyla yenilenmesi
sıcaklık farklarına ve rüzgar etkisine bağlıdır. (Baca ve rüzgar
etkisiyle)
2. Doğal–mekanik havalandırma: Rüzgar etkisiyle çalışan baca
aspiratörleri örnek olarak verilebilir.
3. Mekanik havalandırma: Bu tip havalandırmada havanın hareketini
bir vantilatör temin eder. Bu da üç şekilde olabilir.
• Mekanik girişli doğal çıkışlı (vantilatörlü)
• Doğal girişli mekanik çıkışlı (aspiratörlü)
• Mekanik giriş ve çıkışlı (vantilatör ve aspiratörlü)

1.4. Tipik Kanal Sistemleri
Kanal sistemleri geniş kullanma amaçlarına göre çok farklı olmakla
birlikte genelde üç tipi mevcuttur.
• Tek Kanal Besleme Sistemleri
• Çift Kanal Besleme Sistemleri
• Dönüş ve Egzoz Sistemleri.

1.4.1. Tek Kanallı Sistem

Tek kanal besleme sistemi düzenlemesi; havayı belirli bir sayıdaki
bölgeye ulaştırır. Tek kanal sistemi, bütün bölgelere, o bölgelerdeki gerekli
en düşük hava sıcaklığını sağlayacak beslemeyi yapar. Bölgeler içindeki bir
oda termostatı ve kol ayrımındaki bir ısıtıcı yardımıyla, her bir bölgenin
sıcaklığı kontrol edilir. İstenen en küçük havalandırma miktarı, dış hava
damperleri minimuma ayarlanarak yapılır. Aşırı soğuk ve aşırı sıcak
havalarda dış hava damperleri en düşük değere ayarlanır, fakat ılık havalarda
bunlar açık olabilir.

1.4.2. Çift Kanallı Sistem

Çift kanal besleme sistemleri ise her bir bölgeye biri sıcak diğeri
soğuk hava gönderen iki kol gider. Bölgedeki istenen oda sıcaklığını
ayarlamak için bir karışım odasında sıcak ve soğuk belirli oranlarda
karıştırılır.

TEK VE ÇİFT KANALLI SİSTEM

 

1.4.3. Dönüş ve Egzoz Sistemleri

Dönüş ve egzoz sisteminde ise bir besleme devresinde bulunan kol
çıkışları yerine, izafi olarak daha çok sayıdaki kol girişleri ile karakterize
edilebilir. Bir klima kanal devresinin dönüş hava kısmı ve bir fabrikanın
egzoz kanal devresi bu tip sistemlere tipik örneklerdir.

Konu ile ilgili Sorular;

1. Havalandırma yöntemleri kaça ayrılır? Örnekler veriniz
2. Havalandırmanın niçin gerekli olduğunu açıklayınız
3. Havalandırma sistemlerinin düzgün bir şekilde çalışabilmesi bazı
temel koşullar nelerdir? Açıklayınız
4. Tipik kanal sistemleri nelerdir? Açıklayınız.

Bir cevap yazın

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Translate »